സ്ഥാപന ഘടന
ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ സ്ഥാപന ഘടന പ്രധാനമായും രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളിലായാണ് ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്: തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനപ്രതിനിധികളും, ഭരണനിർവ്വഹണത്തിനായി സർക്കാർ നിയമിച്ചിട്ടുള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥരും.
ഇതിന്റെ ഘടന താഴെ പറയുന്ന രീതിയിൽ വിവരിക്കാം:
1. രാഷ്ട്രീയ വിഭാഗം (Elected Body)
ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ ഭരണപരമായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്നത് ജനങ്ങളാൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണസമിതിയാണ്.
- വാർഡ് മെമ്പർമാർ: ഓരോ വാർഡിൽ നിന്നും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്ന പ്രതിനിധികൾ. ഇവരാണ് പഞ്ചായത്ത് കമ്മിറ്റിയിലെ അംഗങ്ങൾ.
- പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ്: ഭരണസമിതിയുടെ തലവൻ. പഞ്ചായത്തിന്റെ ദൈനംദിന ഭരണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകുന്നു.
- വൈസ് പ്രസിഡന്റ്: പ്രസിഡന്റിന്റെ അഭാവത്തിൽ ചുമതലകൾ നിർവ്വഹിക്കുന്നു.
- സ്ഥിരം സമിതികൾ (Standing Committees): വികസനം, ആരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, ക്ഷേമം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നൽകുന്നതിനായി മെമ്പർമാരെ ഉൾപ്പെടുത്തി രൂപീകരിക്കുന്ന സമിതികൾ.
2. ഉദ്യോഗസ്ഥ വിഭാഗം (Administrative Wing)
ഭരണസമിതി എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുന്നത് സർക്കാർ നിയമിച്ച ഉദ്യോഗസ്ഥരാണ്.
- പഞ്ചായത്ത് സെക്രട്ടറി: പഞ്ചായത്തിന്റെ ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസറാണ്. നിയമപരമായ കാര്യങ്ങൾക്കും ഫണ്ട് വിനിയോഗത്തിനും ഉദ്യോഗസ്ഥ ഭരണത്തിനും നേതൃത്വം നൽകുന്നത് സെക്രട്ടറിയാണ്.
- അസിസ്റ്റന്റ് സെക്രട്ടറി: സെക്രട്ടറിയെ ഭരണകാര്യങ്ങളിൽ സഹായിക്കുന്നു.
- ജൂനിയർ സൂപ്രണ്ട്/ഹെഡ് ക്ലർക്ക്: ഓഫീസ് ഫയലുകളുടെയും ജീവനക്കാരുടെയും മേൽനോട്ടം വഹിക്കുന്നു.
- സെക്ഷൻ ക്ലർക്കുമാർ: നികുതി പിരിവ്, സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ നൽകൽ, വിവിധ പദ്ധതികളുടെ നടത്തിപ്പ് എന്നിവ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു.
3. അനുബന്ധ സേവന വിഭാഗങ്ങൾ
പഞ്ചായത്തിലേക്ക് മാറ്റപ്പെട്ട (Transferred Institutions) വിവിധ വകുപ്പുകളിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥരും പഞ്ചായത്ത് ഘടനയുടെ ഭാഗമാണ്:
| വിഭാഗം | ഉദ്യോഗസ്ഥർ |
|---|---|
| എഞ്ചിനീയറിംഗ് | അസിസ്റ്റന്റ് എഞ്ചിനീയർ (AE), ഓവർസിയർ |
| കൃഷി | കൃഷി ഓഫീസർ |
| ആരോഗ്യം | ഹെൽത്ത് ഇൻസ്പെക്ടർ, ആശ വർക്കർമാർ |
| സാമൂഹ്യക്ഷേമം | ഐ.സി.ഡി.എസ് (ICDS) സൂപ്പർവൈസർ |
| വിദ്യാഭ്യാസം | സ്കൂൾ പ്രധാനാധ്യാപകർ |